دبستان دخترانه هدایت


9 آذر 1394

شب ادراری در کودکان

مولف: نگار عبدالله پور   /  دسته: دسته بندی نشده   /  رتبه دهید:

شب ادراری در کودکان

شب ادراری در کودکان

مقدمه

کودکانی که به سن پنج سالگی میرسند باید توانایی نگهداری و کنترل ادرار خود را کسب کنند. حال اگر با رسیدن به این سن، با سطح رشدی مناسب بدون هیچ دلیل جسمی و مشکلات پزشکی، کنترل ادرار صورت نگیرد، کودک مبتلا به اختلال بیاختیاری ادرار خواهد بود.

اکثر کودکان در حدود 2 تا 3 سالگی دیگر رختخواب خود را خیس نمیکنند، قطع شبادراری یک روند پیشرفت طبیعی است که نشان دهندۀ تکامل مثانه کودک در نگهداشتن و ذخیره ادرار و ایجاد تحریکات ادراری است. شبادراری خواه ارادی باشد یا غیرارادی، در واقع به دلیل اضطراب، ترس از دست دادن مهر و محبت والدین، تولد کودک دیگر، جلب نظر والدین است و در بچههای بزرگتر مشکل در مدرسه و دوستان و در کل هیجانات مختلف در کودک مهمترین علل این اختلال هستند.

 

بی اختیاری ادرار (شبادراری)

بیاختیاری ادرار در کودکان به دو صورت اولیه و ثانویه شکل میگیرد. در بیاختیاری ادرار اولیه، کودک باید به طور معمول در 5 سالگی کنترل کامل ادرار داشته باشد، ولی چنین اتفاقی نمیافتد. در حالی که در بیاختیاری ادرار ثانویه، کودک بعد از 5 سالگی هم در روز و هم در شبکنترل ادرار را به دست میآورد ولی بعداً دچار شب یا روز ادراری میشود.

 بیاختیاری ادرار در سنین مدرسه

معلمین دبستان اغلب در کلاس اول و دوم به خصوص با اینمشکل روبهرو هستند که دانشآموزان معمولاً چندین بار در طول کلاس به دستشویی میروند ولی گاه در راهرو و یا حیاط مدرسه هنگام بازی به این عمل مبادرت میورزند. در دانشآموزان بزرگتر اغلب با رویای احساس نیاز به دفع ادرار همراه است و بعد از دیدن این رویا و تصویر، این که در توالت هستند رختخواب خود را خیس میکنند. تحقیقات نشان داده است فراوانی بیاختیاری ادرار در شب بیش از روز بوده که البته این عمل در سنین پایینتر باید 2 الی 5 بار در طول هفته تکرار شود تا به عنوان اختلال خوانده شود و در سنین بالاتر حداقل دوبار در طول ماه باید تکرار شده باشد.

شیوع شبادراری در بین پسران بیشتر از دختران است. پسرها در سن 5 سالگی 7 درصد و دخترها 3 درصد را نشان میدهد.

 دلایل شبادراری

- پزشکی: اغلب متخصصان بر این باورند که مشکلات پزشکی فقط علت 1 تا 2 درصد تمام شبادراریها به شمار میرود. گاهی کودکان مبتلا به شبادراری از مشکلی مانند مثانه کوچک یا ضعف ماهیچههای نگهدارنده جریان ادرار رنج میبرند یا علت میتواند عفونت دستگاه ادراری باشد.

- احساسی و عاطفی:فقط 20% از کودکان مبتلا به شبادراری به دلیل مسائل و تنشهای عاطفی است و همین مسئله باعث میشود که به طور گاه و بیگاه شبادراری داشته باشند.

- تکاملی: ممکن است مثانه کودک هنوز آنقدر گنجایش نداشتهباشد که بتواند در تمام طول شب، ادرار تولید شده را در خود نگهدارد، یا ماهیچههایی که جلوی خروج ادرار از مثانه را میگیرند ممکن است به اندازه کافی تکامل نیافته باشند.

- نوع خواب: بسیاری از کودکان به این علت رختخوابشان را خیس میکنند که خواب عمیقی دارند و همین باعث میشود که علامتهایی را که مثانه به دلیل پرشدگی به مغز میفرستد درک نمیکنند. بنابراین نمیتوانند با این علامتها از خواب بیدار شوند.

 راهحلهای پزشکی شبادراری

راهحلهای پزشکی متعددی وجود دارد که پزشک میتواند در صورت لزوم آنها را تجویز کند؛ آنتیبیوتیکها میتوانند در صورتیکه علت شبادراری، عفونت باشد این مشکل را از میان ببرد. راه دیگر رادیوگرافی از مثانه است که میتواند به پزشک نشان دهد که آیا نیاز به بزرگ کردن مثانه لازم است یا نه؟ یا اینکه میتوان از داروهایی برای تغییر نوع خواب استفاده کرد به طوری که کودک در اثر تحریکات مثانه از خواب بیدار شود.

 

راهحلهایی برای شب ادراریهایی که به علت مشکلات عاطفی ایجاد شدهاند:

اگر کودک پس از یک دورۀ چند هفتهای یا چند ماهه شب ادراری نداشته باشد و ناگهان شروع به شبادراری کند، علت میتواند مشکلات، عاطفی باشد کودک شما عمیقاً تحتتأثیر آنچه در اطرافش اتفاق میافتد، قرار میگیرد ولی از نشان دادن احساساتش خودداری میکند. به کارگیری پیشنهادهای زیر میتواند اثرگذار باشد:

1- یه زمانهایی که کودک شبادراری دارد و اتفاقاتی که در پیرامونش در جریان است، توجه کنید.بکوشید تمام دعواهای خانوادگی، مشاجرات بین دوستان، دعواها و سرزنشها و هر واقعهای را که برای کودک اهمیت دارد به حداقل برسانید.

 2- به کودک بگویید که برای شما توضیح بدهد که از چه موضوعی رنج میبرد و به چه چیزهایی حساس است و احساس نگرانی میکند و به این وسیله کمک کنید تا به مشکل شبادراری فائق آید.

3- کودک را در موقع خواب به آرامش دعوت کنید و در موقع خواب، زمانی هر چند کوتاه در کنارش باشید.

4- کودک را تشویق کنید تا در مورد مسائل و مشکلاتی که او را آشفته میکند با شما صحبت کند و به شما بگوید چه چیزی او را آزار میدهد.

5- زمانی که شبادراری ندارد و رختخوابش خشک است او را تشویق کنید و به او جایزه بدهید.

6- تا حد امکان، رفتاری مثبت داشته باشید و آرامش خود را در زمان بروز این مشکل حفظ کنید.

 راهحلهایی برای شبادراریهایی که به علت عوامل جسمی و فیزیکی ایجاد شدهاند:

عقیده بر این است که حدود 80 درصد شبادراریها به علت مشکلات جسمی و فیزیکی نظیر، گنجایش ناکافی مثانه و یا نوع و عمق خواب ایجاد میشود. ابتدا باید کوشید که مشکل مثانه حل شود اگر موفقیتآمیز بود، عمیق بودن خواب مشکلی ایجاد نخواهد کرد.به کارگیری پیشنهادهای زیر میتواند اثرگذار باشد

1- برای کودک خود توضیح دهید که یکی از علتهایی که او رختخوابش را خیس میکند، مربوط به گنجایش مثانهاش برای نگهداری ادرار است. شکل مثانه را بکشید و برای او توضیح دهید که مثانه چیست؟ و در بدن چه نقشی دارد؟؟.

 2- به کودک اطمینان دهید که میتواند با تمرین، گنجایش مثانهاش را زیاد کند. هر بار که کودک توانست ادرار خود را بیشتر نگه دارد او را تحسین کنید و جایزهای برای او در نظر بگیرید.

3- کودک را تشویق کنید که در طول روز مایعات بیشتری بنوشد تا به افزایش حجم مثانهاش کمک کند.

4- وقتی کودک به دستشویی میرود به او بیاموزید که چگونه ادرار خود را شروع و تمام کند، بدین معنا که بر روند ادرارش کنترل داشته باشد تا عضلات مثانهاش قوی شود.

5- به کودکتان آموزش دهید که حتماً قبل از خواب به دستشویی برود.

* برنامههای دیگری برای کنترل ادرار وجود دارد که با مراجعه به روانپزشک یا روانشناس به شما آموزش داده میشود.

 

 

منابع:

1- مشکلات رفتاری در کودکان. نویسنده: شهلا فرقانی رئیسی. انتشارات: مؤسسه فرهنگی منادی تربیت

2- چگونه با کودکم رفتار کنم. مترجم: شاهین خزعلی، هومن حسینی نیک، احمدشریف تبریزی، انتشارات: مروارید..

 

تعداد مشاهده (283)       نظرات (0)

نظرات کاربران درباره خبر "شب ادراری در کودکان"


نظرتان را بیان کنید

نام:
پست الکترونیکی:
نظر:
کد بالا را در محل مربوطه وارد نمایید